GLİSEMİK İNDEKS Mİ GLİSEMİK YÜK MÜ?

Karbonhidratlar vücudumuzda birçok olayda görevlidir. Beslenme açısından belki de en önemli olan kısmı emilirken kan şekerini yükseltmeleridir. Şekerli bir besini yedikçe yemek isteriz. Çünkü şeker kan şekerini birden yükseltip birden düşürür ve biz sürekli tatlı yemek isteriz. Posa içeriği yüksek bulgur tükettiğimizde ise hemen doyarız sanki. Bu fark neden kaynaklanıyor? Aslında şeker de bulgur da karbonhidrattır. Önemli olan hangi karbonhidratı tükettiğinizdir. Basitçe 2’ye ayırırsak basit ve kompleks karbonhidratlar olarak ayırabiliriz. Basit karbonhidratlar; tatlılar (beyaz şeker bulunanlar), beyaz ekmek gibi kolay sindirilen karbonhidratlardır. Kompleks olanlar ise; bulgur, baklagiller, kepekli ve tam buğdaylı besinler,  çavdarlı besinler gibi posalı gıdalardır. Kolay sindirilmesi bizim işimize gelmiyor. Çünkü kolay sindirilince hızlı emilen besinler kana hızlı karışıyor. Yapı taşları glikoz olduğu için kan şekeri hızlı yükseliyor. Kompleksler ise yavaş sindirilir ve büyük kısmı emilemez. Yapı taşları glikoz değil çözünür veya çözünmez posadır. İnce bağırsakta emilemez ve kolonda kısa zincirli yağ asitlerine parçalanırlar. Bu yağ asitlerinden de korkmamalıyız aksine sevmeliyiz. Kısa zincirli yağ asitleri bağırsakta yararlı bakteriler tarafından üretilir. Kolondaki hücrelerin ana besin kaynağıdırlar.

Tüm bunların glisemik indekse ne ilgisi var?

Glisemik indeks, 50  gram karbonhidrat içeren besinin 2 saat içerisinde oluşturduğu kan glikozu artışının aynı miktarda karbonhidrat içeren besinlerin oluşturduğu kan glikozu artışıyla kıyaslanmasıdır. Referans besin beyaz ekmek ya da glikoz solüsyonudur. Kısaca besinlerin emilme miktarıyla ilgilidir. Hızlı ve kolay emilenler kan şekerini yükseltir ve glisemik indeksi yüksektir. Zor emilenler ise yavaş yavaş emilir, kan şekerini yavaş yükseltir ve glisemik indeksleri düşüktür.

Pişirme sindirimi kolaylaştırdığından glisemik indeksi yükseltir. Ancak çiğ beslenmeyi zorunlu kılmaz. Örneğin patates ve havucun piştiğinde glisemik indeksi artar. Patatesi de pişirmek zorundayız. Burada glisemik yük devreye giriyor.

Glisemik Yük

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Glisemik yük 50 grama göre değil de tüketilen miktara göre değerlendirilir.

Glisemik indeks besin seçiminde, glisemik yük ise ne kadar tükettiğinizle ilgilidir.

Bu durumda glisemik indeksi yüksek bir besini az tükettiğinizde kan şekerinizi yükseltmezken, glisemik indeksi düşük bir besini fazla tükettiğinizde kan şekeriniz yükselebilir.

Her şey miktarla ilgilidir.